WELLINGTON – Việt Nam nằm trong Top 10 quốc tịch có số người được ước tính đang ở lại New Zealand sau khi visa hết hạn, theo báo cáo mới nhất được Immigration New Zealand (INZ) công bố ngày 15/09/2026.
Theo số liệu chính thức, tính đến ngày 01/07/2026, New Zealand có khoảng 19.153 người đang overstay visa. Trong số này, khoảng 538 người mang quốc tịch Việt Nam, đưa Việt Nam đứng thứ 9 trong bảng xếp hạng theo quốc tịch.
Đây là lần cập nhật thường niên của INZ nhằm ước tính quy mô nhóm người hiện diện tại New Zealand nhưng không còn tình trạng cư trú hợp pháp.
Top 10 quốc tịch theo ước tính của INZ gồm:
Mười quốc tịch trên chiếm 72,3% tổng số người được ước tính đang overstay tại New Zealand.
Tuy nhiên, cần đặc biệt lưu ý rằng con số 538 không có nghĩa 538 công dân Việt Nam mới overstay trong năm 2026.
INZ cho biết ước tính tổng thể dựa trên khoảng 30 năm dữ liệu xuất nhập cảnh và di chuyển biên giới, tương ứng giai đoạn kể từ khi New Zealand triển khai hệ thống hồ sơ điện tử.
Do đó, 538 là ước tính số công dân Việt Nam được cho là vẫn đang overstay tại New Zealand vào ngày 01/07/2026, chứ không phải số trường hợp phát sinh riêng trong 12 tháng gần nhất.
INZ cũng nhấn mạnh đây là một statistical model – mô hình thống kê, được sử dụng cùng các công cụ khác phục vụ đánh giá rủi ro, hoạch định chính sách và hoạt động quản lý.
Mô hình này không được sử dụng để xác định danh tính cụ thể của từng người overstay.
Báo cáo mới còn cung cấp một bộ số liệu riêng giúp đánh giá các trường hợp overstay phát sinh trong dòng người nhập cảnh gần đây.
Từ 01/07/2023 đến 30/06/2026, có tổng cộng:
Trong nhóm này, có 167 người được ghi nhận vẫn đang overstay visa tại thời điểm 01/07/2026.
Tỷ lệ tương ứng:
Trong cùng ba năm, New Zealand ghi nhận tổng cộng hơn 5,046 triệu lượt nhập cảnh bằng temporary visa từ tất cả các quốc tịch.
Có 6.559 người trong nhóm này được ghi nhận overstay tính đến ngày 01/07/2026, tương đương khoảng:
Như vậy, tỷ lệ 0,61% của nhóm nhập cảnh từ Việt Nam trong giai đoạn này cao hơn mức bình quân 0,13% của toàn bộ temporary visa arrivals.
Tuy nhiên, cũng không nên so sánh tỷ lệ một cách máy móc giữa các nước vì quy mô, loại visa, mục đích nhập cảnh và cấu trúc người nhập cảnh rất khác nhau.
Ví dụ, Tonga có tỷ lệ 2,14% trong nhóm nhập cảnh ba năm gần nhất, Samoa 1,25%, Fiji 0,33%, trong khi Trung Quốc là 0,09% và Mỹ 0,10%.
Trong tổng số 19.153 người được ước tính đang overstay tại New Zealand, nhóm visa phổ biến nhất tại lần nhập cảnh gần nhất là Visitor category.
INZ ghi nhận:
Visitor: 14.211 người
Work: 2.890 người
Student: 1.240 người
Relationship: 755 người
Other: 57 người.
Riêng Visitor category bao gồm hơn 5.000 người từng nhập cảnh bằng General Visitor Visa và gần 8.000 trường hợp thuộc Visa Waiver.
INZ lưu ý loại visa này phản ánh visa mà người đó sử dụng trong lần nhập cảnh gần nhất, không nhất thiết là visa cuối cùng họ giữ trước khi trở thành người cư trú bất hợp pháp.
Một số liệu khác đáng chú ý trong báo cáo là bảng Top 10 nationalities deported for the 2025/2026 financial year.
Theo INZ, Việt Nam được ghi nhận 173 trường hợp, đứng thứ ba sau:
Ấn Độ: 270
Trung Quốc: 195
Việt Nam: 173.
Tổng số được ghi nhận trong bảng này là 1.393 trường hợp trong năm tài chính 2025/26.
Dù vậy, số liệu deportation và số người được ước tính overstay là hai bộ dữ liệu khác nhau, vì vậy không nên cộng hoặc sử dụng chúng thay thế cho nhau.
Ước tính năm 2026 là 19.153 người, thấp hơn khoảng 8,7% so với mức 20.979 của năm 2025.
Tuy nhiên, INZ cảnh báo không nên hiểu toàn bộ mức giảm này là do hơn 1.800 overstayer đã rời khỏi New Zealand.
Năm 2026, cơ quan này đã tinh chỉnh phương pháp tính bằng cách loại thêm một số nhóm Exemption NZeTA và Air Crew NZeTA, nhằm áp dụng nhất quán hơn các tiêu chí loại trừ.
Nếu sử dụng nguyên phương pháp năm 2025, INZ cho biết ước tính năm nay sẽ là 20.994 người, tức chỉ cao hơn năm trước 15 người.
Đây là chi tiết rất quan trọng khi phân tích xu hướng.
Immigration New Zealand quy định người có temporary visa phải rời New Zealand vào hoặc trước ngày visa hết hạn, hoặc có một visa mới hợp lệ nếu muốn tiếp tục ở lại.
Ngay sau khi visa hết hạn, người đó trở thành unlawful in New Zealand và có nghĩa vụ rời khỏi quốc gia này.
Người đang ở bất hợp pháp:
Đặc biệt, INZ cảnh báo người ở New Zealand bất hợp pháp 42 ngày hoặc lâu hơn có thể bị cấm quay trở lại New Zealand.
Nếu bị deported, việc xin visa New Zealand trong tương lai cũng có thể bị ảnh hưởng, đồng thời người bị trục xuất có thể phải hoàn trả các chi phí liên quan tới quá trình deportation trước khi có thể quay trở lại.
New Zealand có cơ chế được biết đến là Section 61 request, theo đó một người đang ở New Zealand bất hợp pháp có thể đề nghị được cấp visa trong một trường hợp đặc biệt.
Tuy nhiên, INZ nói rõ đây không phải một quyền đương nhiên.
Cơ quan di trú không bắt buộc phải xem xét Section 61 request, không đảm bảo visa sẽ được cấp và việc gửi request cũng không tự động dừng quá trình deportation.
Vì vậy, Section 61 không nên được xem như một chiến lược để cố tình overstay trước rồi xin hợp thức hóa sau.
Thống kê mới không có nghĩa công dân Việt Nam bị áp dụng một quy định visa riêng hoặc sẽ tự động bị từ chối visa New Zealand.
Tuy nhiên, dữ liệu về compliance và overstay là một trong những thông tin mà cơ quan di trú có thể sử dụng ở cấp độ risk management và policy development. INZ xác nhận chính mô hình ước tính này được sử dụng nhằm hỗ trợ các mục tiêu đó.
Đối với từng applicant, điều quan trọng vẫn là chứng minh mục đích chuyến đi, tài chính, hoàn cảnh cá nhân và khả năng tuân thủ điều kiện visa.
Người đang ở New Zealand cũng nên xin một visa mới trước khi visa hiện tại hết hạn nếu muốn tiếp tục ở lại. INZ khuyến nghị nộp hồ sơ mới ít nhất khoảng một tháng trước ngày hết hạn.
Tổng số overstayer ước tính tại New Zealand: 19.153 người.
Việt Nam: khoảng 538 người – đứng thứ 9.
Temporary visa arrivals của Việt Nam từ 07/2023–06/2026: 27.336.
Trong nhóm này đang overstay vào 01/07/2026: 167 người – 0,61%.
Tỷ lệ chung của toàn bộ temporary visa arrivals: khoảng 0,13%.
Số Việt Nam trong bảng deportation FY2025/26 của INZ: 173 – đứng thứ 3.
Nguồn: Immigration New Zealand – 2026 estimate of people who have overstayed their visa, công bố ngày 15/09/2026.
Tam Duc Global
Bài viết sử dụng số liệu ước tính chính thức của Immigration New Zealand. “Overstay estimate” là mô hình thống kê và không nên được hiểu là danh sách xác định chính xác từng cá nhân đang cư trú bất hợp pháp.
Xem toàn bộ thư viện
